منظور از آیات (هل اتى ) همه سوره (هل اتى ) و یا این آیات شریفه مى باشد: (( ان الابرار یشربون من کاءس کان مزاجها کافورا عینا یشرب بها عباد الله یفجرونها تفجیرا یوفون بالنذر و یخافون یوما کان شره مستطیرا و یطعمون الطعام على حبه مسکینا و یتیما و اسیرا... ان هذا کان جزاء و کان سعیکم مشکورا.
زمخشرى در کشاف نقل کرده است که ابن عباس مى گوید: حسن و حسین - علیهما السلام - مریض شدند، رسول خدا - صلى الله علیه و آله - با جمعى از اصحاب به عیادت آنها آمدند. آنها گفتند: یا اباالحسن ! بهتر است براى شفاى فرزندانت نذرى نمایى . على ، فاطمه و کنیزشان فضه نذر کردند که اگر خدا به آن دو شفا دهد، سه روز را روزه بگیرند. آن دو از مرض شفا یافتند اما چیزى براى افطار نمودن در منزل نبود. على - علیه السلام - سه صاع جو، از شمعون خیبرى قرض کرد. فاطمه زهرا - سلام الله علیها - یک صاع آن را آرد کرد و پنج عدد قرص نان پخت ، آنها را نزد خویش نهادند تا افطار کنند که سائلى آمد و گفت : السلام علیکم یا اهل بیت محمد صلى الله علیه و آله ! من مسکینى از مساکین مسلمانانم ، مرا اطعام کنید، خداوند شما را از مائده هاى بهشتى اطعام کند. همه طعام را به او دادند و جز آب چیزى نچشیدند. روز بعد نیز روزه گرفتند، هنگام شب ، چون طعام را پیش خود گذاشتند، یتیمى بالاى سر آنها ایستاد و او را بر خود مقدم داشتند و طعام را به او داده و خود فقط با آب افطار کردند، شب سوم - که بقیه طعام را آماده کرده بودند - اسیرى بر آنها وارد شد و تقاضاى طعام کرد، آنها نیز همه طعام را به او دادند.
چون صبح شد على - علیه السلام - دست حسنین - علیهما السلام - را گرفت و محضر رسول خدا - صلى الله علیه و آله - رسیدند. وقتى پیامبر اکرم دید که آنها از شدت گرسنگى مى لرزند، با آنها به منزل فاطمه - علیها السلام - آمد... جبرئیل نازل گردید و گفت : یا رسول الله ! بگیر این سوره را خداوند تو را درباره اهل بیت تحیت فرموده است . آنگاه همه سوره را بر آن حضرت خواند.
امین الاسلام طبرسى (ره ) آن را با اندکى تفاوت ، در مجمع نقل کرده است و در آخر آن آمده است : (و نزول جبرئیل بسوره هل اتى ).
على بن ابراهیم قمى در تفسیر خود مى گوید: پدرم على بن ابراهیم از عبدالله بن میمون قداح از امام صادق - علیه السلام - نقل کرده است که فرمود: (نزد فاطمه - علیهاالسلام - مقدارى جو بود. آن را عصیده (۷۷) نمود. هنگامى که پخته شد، آن را آورد تا بخورند، فقیرى آمد و گفت : خداوند شما را رحمت کند! مرا اطعام کنید از آنچه خداوند روزیتان داده است . على - علیه السلام - برخاست و ثلث طعام را به او داد. کمى بعد یتیمى آمد و گفت : خداوند شما را رحمت کند! از آنچه خدا داده است ، مرا اطعام کنید. على - علیه السلام - برخاست و ثلث طعام را به او داد. آنگاه اسیرى آمد و گفت : (( رحمکم الله اطعمونا مما رزقکم الله )) على - علیه السلام - برخاست و ثلث بقیه را نیز به او داد و از (عصیده ) چیزى نخوردند. خداوند در این باره این آیات شریفه را نازل فرمود: (( و یطعمون الطعام على حبه مسکینا و یتیما و اسیرا تا: و کان سعیکم مشکورا )) .
امام - صلوات الله علیه - افزود: این درباره امیرالمؤ منین نازل شد. و این درباره هر مؤ منى که مثل این کار را براى خدا انجام دهد، جارى است .
در این روایت آمده است که : این جریان در یک شب انجام گرفته ولى روایات دیگر که در تفسیر برهان نقل شده است . و همچنین روایات اهل سنت ، در آن است که این جریان در سه روز اتفاق افتاد. و در هر سه روز، آن بزرگواران ، با آب افطار کردند.
این واقعه و نزول آیات هل اتى در این باره ، مورد تصدیق شیعه و اهل سنت است . براى نمونه رجوع کنید به کتاب : اسباب النزول ، تاءلیف واحدى ، در سوره انسان مناقب خوارزمى ، صفحه ۱۸۸ به بعد ( فصل سابع عشر) تذکره سبط ابن جوزى ، صفحه ۲۸۱ (باب حادى عشرفى ذکر خدیجه و فاطمه ) تفسیر حافظ نسفى در هامش تفسیر خازن . ابن حجر در الاصابه ( شرح حال فضه ؛ خادمه فاطمه - علیهاالسلام ) و نور الابصار شبلنجى .
در الغدیر (۷۸)، آن را از ۳۴ منبع معتبر نقل کرده است .

Zugriffe: 906